Àwọn Ohun Pàtàkì Tó Ń Fa Ìṣòro Afẹ́fẹ́ Inú Ilé – Àwọn Ilé Tí Kò Ní Èéfín Mìíràn àti Àwọn Ilé Tí Kò Ní Èéfín

Kí ni Èéfín Aláìsí?

Èéfín oníná jẹ́ àdàpọ̀ èéfín tí a ń rí láti inú sísun àwọn ohun èlò tábà, bí sìgá, sígá tàbí páìpù àti èéfín tí àwọn ẹni tí ń mu sìgá ń mí jáde. Èéfín oníná ni a tún ń pè ní èéfín tábà oníná (ETS). Nígbà míìrán, a máa ń pe èéfín oníná ní èéfín tàbí sígá oníná. Èéfín oníná, tí EPA pè ní àrùn jẹjẹrẹ Group A, ní àwọn ohun tó ju 7,000 lọ. Èéfín oníná sábà máa ń wáyé nínú ilé, pàápàá jùlọ nínú ilé àti ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́. Èéfín oníná lè máa rìn láàárín àwọn yàrá ilé àti láàárín àwọn ilé gbígbé. Ṣíṣí fèrèsé tàbí fífi afẹ́fẹ́ sí i nínú ilé tàbí ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ kò dáàbò bo èéfín oníná.

Kí ni ipa ìlera tó wà nínú èéfín ẹlẹ́sẹ̀ méjì?

Àwọn ipa ìlera tí èéfín mímu ń ní lórí àwọn àgbàlagbà àti àwọn ọmọdé tí kò mu sìgá léwu, ó sì pọ̀. Èéfín mímu mímu mímu máa ń fa àrùn ọkàn àti ẹ̀jẹ̀ (àrùn ọkàn àti ọpọlọ), àrùn jẹjẹrẹ ẹ̀dọ̀fóró, àìsàn ikú ọmọ tuntun lójijì, àrùn ikọ-fèé tó ń ṣẹlẹ̀ lemọ́lemọ́ àti tó le koko, àti àwọn ìṣòro ìlera mìíràn tó le koko. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìwádìí ìlera tó ṣe pàtàkì nípa èéfín mímu mímu mímu ni a ti ṣe.

Àwọn àwárí pàtàkì:

• Kò sí ìwọ̀n ìfarahan sí èéfín àlòkù láìsí ewu.
• Láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe ìròyìn Oníṣẹ́-abẹ Àgbà ti ọdún 1964, àwọn àgbàlagbà mílíọ̀nù 2.5 tí wọn kò mu sìgá ló kú nítorí pé wọ́n mí èéfín àfọwọ́kọ.
• Èéfín sìgá mímu ló ń fa ikú àìtọ́jọ́ tó fẹ́rẹ̀ẹ́ tó ẹgbẹ̀rún mẹ́rìnlélọ́gbọ̀n (34,000) ènìyàn ní Amẹ́ríkà lọ́dọọdún láàárín àwọn tí kì í mu sìgá.
• Àwọn tí kìí ṣe sìgá tí wọ́n ń mu sìgá nílé tàbí níbi iṣẹ́ ń mú kí ewu àrùn ọkàn pọ̀ sí i ní ìwọ̀n 25-30%.
• Èéfín mímu tí a fi ọwọ́ kan ló ń fa ikú àrùn jẹjẹrẹ ẹ̀dọ̀fóró láàárín àwọn tí kì í mu sìgá ní Amẹ́ríkà lọ́dọọdún.
• Àwọn tí kìí mu sìgá tí wọ́n bá fara han sí èéfín mímu nílé tàbí níbi iṣẹ́ ń mú kí ewu àrùn jẹjẹrẹ ẹ̀dọ̀fóró pọ̀ sí i ní 20-30%.
• Èéfín mímu tí a fi ọwọ́ kan ń fa ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìṣòro ìlera fún àwọn ọmọ ọwọ́ àti àwọn ọmọdé, títí bí ìkọlù ikọ-fèé tí ó ń ṣẹlẹ̀ leralera àti líle, àkóràn èémí, àkóràn etí, àti àrùn ikú ọmọ ọwọ́ lójijì.

Kí lo lè ṣe láti dín ìfarahàn sí èéfín àlòkù kù?

Dídín èéfín àlòkù kúrò nínú àyíká inú ilé yóò dín àwọn ipa ìlera rẹ̀ kù, yóò mú kí afẹ́fẹ́ inú ilé sunwọ̀n sí i àti ìtùnú tàbí ìlera àwọn olùgbé ibẹ̀. A lè dín ìfarahàn èéfín àlòkù kù nípasẹ̀ ìlànà tí a pàṣẹ fún tàbí tí a kò fi èéfín ṣe. Àwọn ibi iṣẹ́ kan àti àwọn ibi gbogbogbòò tí a ti sé mọ́ bíi àwọn ilé ìtura àti àwọn ilé oúnjẹ kò fi èéfín ṣe lábẹ́ òfin. Àwọn ènìyàn lè gbé àwọn òfin tí kò fi èéfín ṣe kalẹ̀ àti fipá mú wọn ní ilé àti ọkọ̀ wọn. Fún ilé ìdílé púpọ̀, ìlànà tí kò fi èéfín ṣe lè jẹ́ dandan tàbí àfínnúfín, ó sinmi lórí irú dúkìá àti ibi tí ó wà (fún àpẹẹrẹ, níní àti àṣẹ).

• Ilé náà ti di ibi tí àwọn ọmọdé àti àgbàlagbà ti ń fi èéfín mímu sí. (Ìròyìn Oníṣẹ́-abẹ Gbogbogbò, 2006)
• Àwọn ilé tó wà nínú ilé tí wọ́n ní ìlànà tí kò ní èéfín ní PM2.5 tó kéré sí i ní ìfiwéra pẹ̀lú àwọn ilé tí kò ní ìlànà wọ̀nyí. PM2.5 jẹ́ ìwọ̀n fún àwọn èéfín kéékèèké nínú afẹ́fẹ́, a sì ń lò ó gẹ́gẹ́ bí àmì kan tó fi hàn pé afẹ́fẹ́ dára. Ìwọ̀n gíga nínú afẹ́fẹ́ lè fa àwọn ipa búburú lórí ìlera. (Russo, 2014)
• Lílo sìgá mímu nínú ilé ni ọ̀nà kan ṣoṣo láti mú èéfín mímu kúrò nínú àyíká inú ilé. Ọ̀nà afẹ́fẹ́ àti ìfọ́mọ́ lè dín èéfín mímu kù, ṣùgbọ́n kìí ṣe láti mú un kúrò. (Bohoc, 2010)

Wá láti https://www.epa.gov/indoor-air-quality-iaq/secondhand-smoke-and-smoke-free-homes